26. Strabeek-St. Pietersberg

MAASTRICHT EN STRABEEK
08-2012-0528 pieterpad-route-26-geuldalDe laatste route voor wie van Noord naar Zuid loopt begint in Strabeek. Vanuit Valkenburg is het nog 15 kilometer naar de Pietersberg. Die 15 kilometer wil ik op deze tweede pinksterdag snel overbruggen. We staan vroeg op, ontbijten en doorkruisen daarna heel Valkenburg om weer in Strabeek de draad op te pakken. Vreemd trouwens dat het Pieterpad niet door toeristenoord nummer 1 van Zuid-Nederland gaat. De eerste reden dat het vreemd is ligt aan de plaats Strabeek. Strabeek is een dorpje vastgegroeid aan Valkenburg. Voor de rest is het nauwelijks noemenswaardig. Het enige bijzondere dat de Pieterpadloper er ziet is een uitbundige Maria-vereringskapel. Strabeek kent weliswaar een B&B, maar wie de route loopt gaat naar Valkenburg voor een hotel. Logisch want wie Strabeek op een kaart moet zoeken is even bezig. De laatste reden vind ik het belangrijkste. Het Pieterpad is er om van Nederland te genieten, ook Valkenburg met zijn toeristenzooi hoort daarbij.
Tineke koopt bij een winkeltje een nieuwe zonnebril. Voor de rest is het stil in Valkenburg, de heilige geest is hier deze dag neergedaald. 36-2012-0528 pieterpad-route-26-st servaasbrug

Bij Strabeek loopt de N587 over een hoog viaduct. Dit is in scherp contrast met de prachtige heuvels in de omgeving. Al met al een plek om te vergeten. Gelukkig is dat niet zo moeilijk, want eenmaal afgeslagen bij de Mariakapel duikt de weg het Geuldal in. Links en rechts passeren we diverse mergelgroeven. De meesten zijn al jaren niet meer in gebruik. De bijzondere geologische werking van dit gebied heeft voor heel wat grondstoffen gezorgd. Zo passeren we de krijtrotsen van Bemelen. Het pad waar we doorheen lopen is droog. Dat was een paar jaar geleden wel anders. Onderweg herkennen we zelfs de plek nog waar we toen moesten schuilen tegen een forse regenbui. Het voorjaar doet wat met Limburg. Het is er vreselijk mooi. Ook ontbreekt de wind dezer dagen waardoor dit pinksterweekend tot de mooiste van deze eeuw gerekend kan worden.

Als we uiteindeli22-2012-0528 pieterpad-route-26-bemelerbergjk in Maastricht centrum komen en het Pieterpad boekje openslaan zie je dat het onverholen promotie is voor wat ze de leukste stad van Nederland noemen. Ik ken wel meer leuke steden, mogelijk hoort daar deze hoofdstad uit het zuiden bij, maar om zo over een stad op te geven vervult mij met enige afkeer. Voor mij is iedere beschrijving van wat je als loper tegen komt relevant en aardig. Hele stadswandelingen en rondleidingen horen daar niet bij. De makers, opvolgers van Bertje en Toos, zou het sieren hier meer aan te denken. Mochten ze dat niet willen, dan lijkt het me zinvol het boekje dikker te maken door ook andere plaatsen van uitgebreide rondwandelingen te voorzien. Of de route daardoor aantrekkelijker wordt valt te bezien. Maastricht is ontegenzeggelijk een aantrekkelijke stad, ik denk daarbij aan het NS-station. Hoewel dat niet erg mooi is is het zeer imposant. Ook de vijf beelden van diverse heiligen zijn indrukwekkend. Tot de mooiste bruggen van Nederland kan de St. Servaasbrug worden gerekend. Deze brug gaat overigens nooit echt open, voor voetgangers is er altijd een mogelijkheid aan de andere kant te komen als er een schip onderdoor vaart. Bidden in de kerk van Onze Lieve Vrouwe is er niet bij. Een mannenkoor bezingt voor de deur van de kerk de schoonheid van Limburg.

Geheel onverwacht, na het politiebureau gaat de lange weg vanuit het centrum naar boven. We zijn hier op de nog niet geheel afgegraven kant van de Pietersberg gekomen. Als klein jongetje tijdens de lessen aardrijkskunde kon ik nooit begrijpen wat dat toch was met die mergelgroeve waar de ENCI volgens de onderwijzer zo goed bezig was voor ons land. Wie op de top gekomen de totale verwoesting ziet weet wel anders. Een enorm gebied is kaal gegraven. In de randen van het plateau heeft de kalksteenwinning een enorme krater in het landschap nagelaten. De ENCI-groeve in de Sint Pietersberg bij Maastricht is de grootste. Van de buitenkant ziet de Sint Pietersberg eruit als een onaangetaste berg, van binnen is het inmiddels 49-2012-0528 pieterpad-route-26-pietersbergeen ‘holle kies’: door kalksteenwinning is een kilometers breed en tientallen meters diep gapend gat ontstaan. Bovenop het eindpunt van de ruim 500 km lange tocht.

We drinken nog wat bij dit eindpunt en lopen dan rustig terug naar het station. Op dat moment ben ik al aan de terugreis bezig. Op het eindpunt stond immers: “Van Pieterburen te voet of omgekeerd In de randen van het plateau heeft kalksteenwinning kraters in het landschap nagelaten. De ENCI-groeve in de Sint Pietersberg bij Maastricht is hiervan het duidelijkste voorbeeld. Van de buitenkant ziet de Sint Pietersberg eruit als een onaangetaste berg, van binnen is het inmiddels een ‘holle kies’: door kalksteenwinning is een kilometers breed en tientallen meters diep gapend gat ontstaan. 

STRABEEK
01-2012-0528 pieterpad-route-26-strabeekWie vanuit het prachtige Geuldal het gehucht Strabeek komt binnen lopen vraagt zich verbaasd af waarom dit gehucht is genomen in de route. Er is in Strabeek helemaal niets te beleven zelfs geen treinstation. Daarentegen is het verderop gelegen Valkenburg veel mondainer en heeft wel een station.

Er is wel een stationnetje geweest in Strabeek. Dat lag naast de in 1850 door Generaal De Ceva gebouwde villa op het grondgebied van hoeve Strabeek. De hoofdingang werd bij de bouw in de richting van de nog aan te leggen spoorlijn gebouwd. Waarschijnlijk heeft generaal De Ceva aan de spoorwegmaatschappij eisen gesteld en daarbij het privilege van een eigen stopplaats afgedwongen. De bewoners van wat nu het Geerlingshof heet konden na opening van de spoorlijn in 1853 direct op de trein stappen. Het was een halteplaats op verzoek, waarbij de trein middels een rode vlag tot stoppen werd gevraagd.

Er zijn in het stille Strabeek slechts twee opvallende bezienswaardigheden, de een is een kapel en het ander hoog en beton. De Heilige Familiekapel, zie je aan je linkerhand als je vanaf het Pieterpad Strabeek binnenloopt. De kapel werd in 1894 gebouwd door Bernardus Philippi, naar men zegt als dank voor de vele genezingen die dankzij St.-Gerlachus plaatshadden. Er was echter al een Gerlachuskapel in de buurt, dus werd deze kapel gewijd aan de Heilige Familie. Eens in de drie jaar doet de kapel dienst als rustaltaar tijdens de Sacramentsprocessie. Een sacramentsprocessie is een processie waarbij een hostie in een monstrans op plechtige wijze door de priester door de straten van een stad of dorp gedragen wordt. Dat gebeurt op sacramentsdag ( 2e donderdag na Pinksteren). De eerbied voor de belichaming van Jezus Christus, de heilige Hostie, wordt zo tot uitdrukking gebracht. Een ander verhaal lijkt mij echter aannemelijker als het om dit kapelletje gaat. De pastoor die tijdens de processie met zware monstrans naar het gehucht Broekhem liep vond de route aan de lange kant. Een rustaltaar onderweg zou hem zeer welkom zijn.
Bernard Philippi, een zeer godsdienstig en niet onbemiddeld man, kwam aan die wens tegemoet en liet in zijn weiland een kapel bouwen. De kapel is opgetrokken uit mergel, met uitzondering van de boog boven het smeedijzeren hekwerk. Deze bestaat uit baksteen. De sluitsteen van de boog bevat het jaartal 1894 en de initialen B.Ph. Op het altaar staan drie gipsen beelden: Jezus, Maria en Joseph. De inwoners van Strabeek zorgen eens in de drie jaar voor een passende versiering bij de processie.

De andere opmerkelijke bezienswaardigheid is het viaduct dat bijna over het gehucht heen ligt. Over het viaduct loopt de A79. Deze autosnelweg is een oost-westroute die Maastricht met Heerlen verbindt. De slechts 18 kilometer lange weg kent één dalbrug, en die ligt naast Strabeek. In 1967 werd begonnen met de aanleg van de snelweg, eerst tussen Heerlen en Klimmen. Pas in 1975 werd het huidige viaduct gebouwd. Dit viaduct is mooi in zijn lelijkheid. Het was er nooit gekomen als milieuactivisten er eerder waren geweest. Pas na het gedoe bij o.a. Amelisweerd begon men zich af te vragen of dit soort grootschalige en lelijke bouwwerken wel passen. Voor Zuid-Limburg was het te laat. Gelukkig is vanuit Broekhem en Strabeek het zicht aan de lelijkheid grotendeels onttrokken.

Als je een tijdlang het Pieterpad over holle wegen en door bossen hebt gelopen heeft zo’n dalbrug iets overweldigends. Een dalbrug is een brug waar de doorrijhoogte niet in verhouding staat met de auto’s die er onderdoor moeten. Onderaan de brug is het, zoals vaker met dit soort bouwwerken, vies. Een illegale stort en veel rommel maken het er niet prettig toeven. Vanuit de verte is de brug echter een bijna toeristisch en uniek bouwwerk, het is immers de enige dalbrug in ons land.

Ik slaap in Broekhem, slapen in Strabeek is ook mogelijk, maar de keuze valt op een mooi en prijsgunstig Fletcherhotel op de grens van Broekhem en Strabeek. Het hotel is prima voor een nacht en het personeel het vriendelijkste dat ik ooit in Limburg meemaak. Ik heb mijn boeking niet correct uitgevoerd, want ik had er gisteren voor een dag eerder geboekt. Men lost dat met een computerclick op, ik mag de nacht alsnog inhalen. Als ik voor de volgende dag een lunchpakket mee vraag i.p.v. een ontbijt merk ik ook nog eens dat ik in een ander Fletcher hotel, iets verder op heb geboekt. Ik had voor hotel Valkenburg gekozen maar zonder extra kosten mocht ik slapen in Burghoeve. De bedden waren prima en het hotel pittoresk, wat wil je nog meer?

14 km, 28 mei 2012

Flickr Album Gallery Powered By: Weblizar

Links: